1. Nội dung chính
- Bổ sung hình thức yêu cầu thi hành án trên môi trường số: Doanh nghiệp và cá nhân có thể nộp đơn yêu cầu thi hành án trực tuyến thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc ứng dụng VNeID thay vì chỉ nộp trực tiếp hoặc qua bưu điện như trước đây.
(CSPL: Khoản 1 Điều 9 Nghị định 152/2026/NĐ-CP).
- Quy định chặt chẽ về văn bản ủy quyền trong thi hành án: Việc ủy quyền cho người đại diện tham gia vào quá trình thi hành án bắt buộc phải lập thành văn bản, có công chứng hoặc chứng thực và phải ghi rất chi tiết về phạm vi, thời hạn, nội dung ủy quyền.
(CSPL: Khoản 2 Điều 2 Nghị định 152/2026/NĐ-CP).
- Thứ tự thanh toán tiền thi hành án rõ ràng: Khi thu được tiền thi hành án, cơ quan thi hành án sẽ ưu tiên thanh toán số tiền gốc được tuyên trong bản án trước, sau đó mới tính đến việc thanh toán tiền lãi chậm thi hành án.
(CSPL: Khoản 1 Điều 29 Nghị định 152/2026/NĐ-CP)
2. Tác động lớn nhất
Nghị định 152/2026/NĐ-CP tác động rất lớn đến các doanh nghiệp có hoạt động xử lý tài sản bảo đảm, thu hồi nợ, hoặc thực hiện M&A đối với các khoản nợ xấu/tranh chấp thương mại đang trong quá trình thi hành án. Quy định này số hóa mạnh mẽ hệ thống thi hành án bằng cách cho phép thực hiện nộp hồ sơ, tống đạt và nhận thông báo qua môi trường số (VNeID/Cổng Dịch vụ công), giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí hành chính và thời gian đi lại. Bên cạnh đó, việc minh bạch hóa thứ tự ưu tiên thanh toán, cưỡng chế tài sản giúp đẩy nhanh tốc độ thu hồi dòng tiền và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chủ nợ tốt hơn.
3. Rủi ro nếu không tuân thủ
Chậm thụ lý hồ sơ và gián đoạn quá trình thu hồi nợ nếu bộ phận pháp chế nộp hồ sơ điện tử nhưng thiếu sót tài liệu đính kèm, không đúng định dạng chuẩn hoặc sai lệch dữ liệu định danh của người đại diện.
Bị cơ quan thi hành án dân sự từ chối tư cách người đại diện nếu văn bản ủy quyền (cho nhân viên thu hồi nợ hoặc luật sư) không nêu rõ phạm vi, thời hạn cụ thể trong giai đoạn thi hành án, hoặc văn bản không được công chứng/chứng thực hợp pháp.
Phát sinh thiệt hại tài chính, thất thoát quyền lợi ưu tiên thanh toán nếu doanh nghiệp không theo dõi, cập nhật kịp thời các thông báo kê biên, cưỡng chế tài sản được gửi qua nền tảng số hoặc bưu điện.
4. Những vấn đề cần lưu ý
- Thay vì phải cử người đến tận cơ quan thi hành án lấy văn bản như trước, doanh nghiệp hoàn toàn có quyền nhận và gửi các tài liệu thông qua phương tiện điện tử, miễn là cơ sở dữ liệu thi hành án đã kết nối đồng bộ. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải chuẩn hóa chữ ký số và hệ thống email/tài khoản công ty để giao dịch pháp lý hợp lệ.
(CSPL: Khoản 1 Điều 20 Nghị định 152/2026/NĐ-CP).
- Nếu doanh nghiệp đang có vụ việc thu hồi nợ đã được cơ quan thi hành án thụ lý trước ngày 01/07/2026 thì các kết quả đã thực hiện (như phong tỏa, kê biên) vẫn giữ nguyên giá trị. Tuy nhiên, các thủ tục tiếp theo sau ngày này bắt buộc phải áp dụng quy trình mới. Pháp chế doanh nghiệp cần rà soát lại toàn bộ hồ sơ đang mở để tránh bị lỡ nhịp thủ tục.
(CSPL: Khoản 1 Điều 115 Nghị định 152/2026/NĐ-CP).
